Niet voor doetjes

De vakantiebieb app is nog open tot en met 31 augustus. Eén van de boeken die is te downloaden in de app is de Tolk van Java van Alfred Birney. Een boek waarin stevig wordt afgerekend met één van de zwartste periodes in onze koloniale geschiedenis, de politionele acties in Indonesië. Een heftig boek met op waarheid berustende beschrijvingen die een stevige maag vereisen.



Arturo Nolan(d) komt naar Nederland nadat hij in Nederlands-Indië heeft gevocht voor volk en vaderland. Hij staat op de zwarte lijst van Soekarno en moet eigenlijk vluchten uit Indonesië om lijf en leden te redden. In Nederland aangekomen krijgt hij niet de heldenstatus waarop hij had gehoopt. Hij trouwt met een stevige vrouw (het kamerolifantje) uit Helmond en mishandeld zijn kinderen die uit het huwelijk voortkomen. Hij heeft namelijk regelmatig een aanval van mata gelap (blinde woede of tropenkolder). De kinderen lijden erg onder de tirannie van hun vader en worden in een internaat geplaatst als hun moeder er achter komt dat Arturo met een gevechtsdolk onder zijn kussen slaapt.

De oudste zoon en verteller van het verhaal, Alan, haat zijn vader tot op het bot en ook de band met zijn moeder is niet goed. Zij kwam weinig op voor haar kinderen ten tijde van de mishandelingen.
’s nachts ramt Arturo zijn memoires op een oude Remington typemachine. Deze memoires, die de gruwelijkheden die Arturo begaat tijdens de oorlog beschrijven, zijn verwerkt in het boek. Het is vooral dit deel van het boek waarbij een sterke maag van pas komt. Dit gedeelte brengt de strijd in Indië dichtbij. Moorden, verkrachtingen, afgehakte ledematen, gruwelijke details, niets blijft je bespaard.

De Tolk van Java is een roman maar voor een groot deel is het boek autobiografisch. Daarom geeft het ook een goed historisch beeld van de gebeurtenissen in Indonesië ten tijde van de Japanse bezetting en de politionele acties van Nederland om Indonesië als kolonie te proberen te behouden. Ook beschrijft het boek de bekrompen mentaliteit in het Nederland van de jaren vijftig.

Voor het boek De Tolk van Java won Alfred Birney in 2017 zowel de Libris Literatuurprijs als de Henriette Roland Holst-prijs. De commissie van voordracht van laatstgenoemde prijs zegt over De Tolk van Java dat het boek "een schokkende confrontatie met een voorheen onverteld en dus onverwerkt deel van Nederlands koloniale verleden" is. Een gruwelijk maar ook machtig interessant boek. Lees het zelf!

Naast dat het boekt te downloaden is in de vakantiebieb app is het uiteraard ook te reserveren in onze catalogus.

Chris

Het vergeten verhaal van een onwankelbare liefde in oorlogstijd

WelkBoek
Het is echt toeval dat ik nu met mijn aanstaande reis naar Australië regelmatig boeken lees die zich daar afspelen. Ook in Het vergeten verhaal van een onwankelbare liefde in oorlogstijd heeft Australië een grote vinger in de pap. Ik kreeg hem toegestuurd van de redactie van WelkBoek om hem te lezen en als een WelkBoek toe te voegen. Voor wie denkt wat is WelkBoek?: dit is een bijzonder zoekprogramma van de Koninklijke Bibliotheek (Voor uitleg WelkBoek klik op deze link).

Het vergeten verhaal van een onwankelbare liefde in oorlogstijd
Deze roman, geschreven door het echtpaar Charles den Tex en Anneloes Timmerije, speelt zich af tijdens de Tweede Wereldoorlog maar dan in voormalig Nederlands-Indië en Australië.
Lienke en Guus zijn geliefden en de oorlog zorgt voor een langdurige scheiding: Lienke komt in een Jappenkamp terecht en Guus is gevechtsvlieger en gestationeerd in Australië. Dit deel van de Tweede Wereldoorlog kende ik nauwelijks en geeft een goed beeld wat zich aan de andere kant van onze wereldbol afspeelde. Dit boek is behalve een liefdesroman ook een oorlogsroman en grotendeels waargebeurd.

Citaat

De impressie die ik bij ieder WelkBoek-boek schrijf moet kort en pakkend zijn en o.a. weergeven wat voor gevoel het boek je geeft zonder teveel van de inhoud prijs te geven. Nadat ik dit stukje citaat heb geschreven wordt er nog door de redactie van WelkBoek feedback op gegeven en na wat aanpassingen is dan uiteindelijk het citaat klaar:

Als buitenstaander begin ik te lezen maar bladzijde na bladzijde word ik naar binnen getrokken en krijgt de hunkering van de geliefden Guus en Lienke vat op mij. Maar het is niet alleen deze liefde, er speelt veel meer, zoals de politieke intriges waarbij Guus als marionet wordt gebruikt. Sommige gebeurtenissen zijn zo fantasierijk, dat je nauwelijks kunt geloven dat ze werkelijk hebben plaats gevonden: waargebeurd overtreft de verbeelding.

Ook waar gebeurd?
Eén van die fantasierijke gebeurtenissen: Jippy, de hond van Guus, wordt iedere keer voor een vliegmissie naar zijn oppasadres gebracht. Omdat landen en opstijgen teveel tijd met zich meebrengt bedenkt Guus een ander plan: Jippy droppen met een parachute.... Gaat dat lukken? 

DWDD
Twee jaar geleden was de 92-jarige Anneke van Loggem bij De Wereld Draait Door en gaf aan dat zij het verhaal van Guus en Lienke herkent als haar eigen verhaal : haar geliefde bleek de navigator van Guus en beide waren op zoek naar hun geliefden: naar Lienke maar ook naar Anneke, Fragment uit De Wereld Draait Door: klik hier

Het vergeten verhaal van een onwankelbare liefde in oorlogstijd kun je reserveren in onze catalogus

Ingeborg